Vier meetwaarden die samen het verschil maken
Een comfortabel binnenklimaat is een samenspel van verschillende factoren. Alleen naar temperatuur kijken is daarom onvoldoende.
CO₂: inzicht in de ventilatiebehoefte
CO₂ is een belangrijke indicator voor de mate van luchtverversing in een ruimte. Mensen produceren tijdens het ademen CO₂. Wanneer er veel mensen aanwezig zijn en onvoldoende verse lucht wordt toegevoerd, loopt de CO₂-concentratie op.
Een CO₂-meting kan daarom worden gebruikt om ventilatie vraaggestuurd te regelen. In plaats van continu met een maximale ventilatiecapaciteit te werken, kan de installatie reageren op de daadwerkelijke bezetting en ventilatiebehoefte.
Dit levert niet alleen een beter binnenklimaat op, maar kan ook energie besparen. Een moderne CO₂-sensor kan bijvoorbeeld worden toegepast voor demand controlled ventilation en gebouwbeheersystemen.
Belangrijk: CO₂ is vooral een indicator voor de ventilatiegraad en geen volledige maat voor de totale binnenluchtkwaliteit. Andere verontreinigingen kunnen immers onafhankelijk van CO₂ aanwezig zijn.
Temperatuur: comfort én energieverbruik
Temperatuur heeft direct invloed op het thermisch comfort. Een ruimte die te warm of te koud is, leidt al snel tot klachten en een hogere energievraag.
Door temperatuur continu te meten, kan een HVAC-installatie nauwkeuriger worden geregeld. Het voorkomt bijvoorbeeld dat een ruimte onnodig wordt verwarmd terwijl deze al op de gewenste temperatuur is.
Temperatuurmetingen worden bovendien vaak gecombineerd met andere parameters. Zo bieden verschillende E+E-sensoren gecombineerde metingen van temperatuur, relatieve vochtigheid en CO₂ in één instrument.
Relatieve vochtigheid: van comfort tot gebouwbehoud
Ook vocht hoort bij een gezond binnenklimaat. Een te hoge relatieve vochtigheid kan bijdragen aan condensatie, schimmelvorming en andere vochtproblemen. Bij een lage relatieve vochtigheid kunnen juist klachten ontstaan die verband houden met een droge binnenomgeving.
Het meten van relatieve vochtigheid geeft de HVAC-installatie inzicht in de omstandigheden in de ruimte. In combinatie met temperatuur kan bovendien het dauwpunt worden bepaald. Daarmee wordt het mogelijk om vochtproblemen en condensatie beter te beoordelen.
Luchtsnelheid: weet wat er daadwerkelijk gebeurt
Een ventilatiesysteem kan op papier voldoende capaciteit hebben, maar dat betekent niet automatisch dat de lucht op de juiste plaats en met de juiste snelheid terechtkomt.
Met luchtsnelheidsmetingen kunnen bijvoorbeeld luchtstromen in ventilatiekanalen, toevoerroosters en afzuigsystemen worden gecontroleerd. Daarmee zijn metingen belangrijk bij inbedrijfstelling, onderhoud, commissioning en het opsporen van afwijkingen.
E+E biedt hiervoor onder andere HVAC-luchtsnelheidssensoren die geschikt zijn voor metingen in ventilatie- en klimaatinstallaties.
Van meten naar energiezuinig regelen
De kracht zit niet alleen in afzonderlijke meetwaarden, maar juist in de combinatie.
Stel dat in een vergaderruimte de CO₂-concentratie oploopt. Dat kan aanleiding zijn om de ventilatie tijdelijk te verhogen. Tegelijkertijd kan de temperatuur worden bewaakt om te voorkomen dat door extra ventilatie onnodig veel verwarmde of gekoelde lucht verloren gaat.
Ook relatieve vochtigheid en luchtsnelheid leveren waardevolle informatie. Zo kan worden gecontroleerd of de luchtverdeling daadwerkelijk goed functioneert en of het binnenklimaat comfortabel blijft.
Het doel is niet maximaal ventileren, verwarmen of koelen, maar precies zoveel als nodig is.
Dat principe wordt steeds belangrijker nu gebouwen energiezuiniger worden en installaties steeds intelligenter worden aangestuurd. Onderzoek naar Nederlandse woningen laat bijvoorbeeld zien dat monitoring van CO₂, relatieve vochtigheid, temperatuur en luchtstromen belangrijk is om zowel de binnenluchtkwaliteit als de energieprestaties van ventilatiesystemen te beoordelen.
Meten op de juiste plaats
Een goede sensor is slechts één onderdeel van een betrouwbare meetoplossing. Ook de meetlocatie is belangrijk.
Een ruimtesensor moet representatief meten voor de omstandigheden die gebruikers ervaren. Een kanaalsensor moet op de juiste positie in het luchtkanaal worden geplaatst. Bij luchtsnelheidsmetingen moet bovendien rekening worden gehouden met het stromingsprofiel.
Daarom vraagt iedere HVAC-toepassing om een passende meetoplossing. Denk aan:
• kantoren en bedrijfsgebouwen;
• scholen en onderwijsinstellingen;
• zorginstellingen en ziekenhuizen;
• woningen en appartementen;
• winkels en hotels;
• sportaccommodaties;
• cleanrooms en laboratoria;
• industriële gebouwen;
• datacenters;
• luchtbehandelingskasten en ventilatiekanalen.
Van losse meting tot geïntegreerde gebouwregeling
Niet iedere toepassing heeft dezelfde meetbehoefte. Soms is een handheld meetinstrument voldoende om een installatie te controleren of een klacht te onderzoeken. In andere situaties is langdurige monitoring met een datalogger gewenst. Voor permanente klimaatregeling zijn juist vaste sensoren en transmitters nodig die rechtstreeks kunnen communiceren met een gebouwbeheersysteem.
Daarbij kunnen analoge signalen, Modbus RTU en andere digitale interfaces worden ingezet om meetgegevens beschikbaar te maken voor gebouwautomatisering.
Een goed voorbeeld is een multifunctionele handmeter zoals de E+E Omniport 40, waarmee verschillende parameters, waaronder temperatuur, relatieve vochtigheid, CO₂ en luchtstroming, kunnen worden gemeten. Voor permanente toepassingen zijn er onder andere ruimte- en kanaalsensoren voor CO₂, temperatuur en relatieve vochtigheid.
CaTeC: meten voor een gezond en efficiënt binnenklimaat
Voor de HVAC-sector is betrouwbare meetinformatie onmisbaar. Of het nu gaat om het controleren van een bestaande installatie, het inregelen van een nieuwe klimaatinstallatie, het optimaliseren van ventilatie of het continu monitoren van een gebouw: de juiste meting vormt de basis voor de juiste regeling.
CaTeC levert meetoplossingen voor CO₂, temperatuur, relatieve vochtigheid, luchtsnelheid en andere relevante klimaatparameters. Van draagbare meetinstrumenten en dataloggers tot vaste sensoren en transmitters voor gebouwautomatisering.
Want een energiezuinig gebouw hoeft niet ten koste te gaan van comfort. Door het binnenklimaat goed te meten, kan een HVAC-installatie precies doen wat nodig is – niet meer en niet minder.
CaTeC helpt u graag bij het kiezen van de juiste meetoplossing voor uw HVAC-toepassing.
